Καιρός βορείου ρεύματος στην Αράχωβα

Συνήθως η Αράχωβα δεν ευνοείται από τέτοιου είδους διατάξεις με το δυναμικό αίτιο (χαμηλό) στο Αιγαίο. Το πιο πιθανό είναι στην επικείμενη κακοκαιρία, να αρκεστεί σε μια νιφαδόπτωση – χιονόπτωση περιορισμένη. Γιατί συμβαίνει αυτό; Διότι χτισμένη στις νότιες πλαγιές του Παρνασσού είναι προστατευμένη από το ΒΑ ρεύμα. Πιο επισταμένα: Οι κατωφερικοί άνεμοι και τα βαρυτικά κύματα (Lee) είναι κοινά χαρακτηριστικά των ορεινών περιβαλλόντων, όπως συμβαίνει και στην Αράχωβα.

Η σχετιζόμενη δημιουργία ενός επιφανειακού συστήματος χαμηλής πίεσης πάνω από το Αιγαίο σε συνδυασμό με τις αντικυκλωνικές πιέσεις των Βαλκανίων, έχει ως αποτέλεσμα μια ΒΑ ροή στην κάτω τροπόσφαιρα που είναι κάθετη στην κύρια τοπογραφική κορυφογραμμή του Παρνασσού, πίσω από την οποία βρίσκεται η Αράχωβα.

Η δημιουργία κυμάτων βαρύτητας και η καθοδική ανάκλαση της κυματικής ενέργειας στο κρίσιμο επίπεδο μεταξύ της ροής του ανώτερου επιπέδου και του ΒΑ ρεύματος που υποχωρεί, έχει ως αποτέλεσμα τον σχηματισμό κατωφερικού ανέμου «Κατεβατός» στην υπήνεμη πλευρά του βουνού. Αυτός ο άνεμος συνοδεύεται κάποιες φορές από οριζόντια μεταφορά παγωμένης βροχής και χιονιού από τις βουνοκορφές προς το χωριό της Αράχωβας.

Η ανάπτυξη νεφών και η δημιουργία βροχοπτώσεων κατά τις εκδηλώσεις «Κατεβατός» σχετίζονται κυρίως με την προσήνεμη πλαγιά του Παρνασσού. Η μηχανική ανύψωση των υγρών αέριων μαζών που προέρχονται από το Αιγαίο έχει ως αποτέλεσμα την ανάπτυξη κάθετης νέφωσης και αυξημένες αναλογίες ανάμειξης υγρών (σύννεφα και σταγονίδια βροχής) και παγωμένων (πάγος, χιόνι, χαλάζι) συμπυκνωμάτων στην προσήνεμη κλίση. Ωστόσο, κατά τις πιο έντονες φάσεις της κατηφορικής ανεμοθύελλας, μεγάλες ποσότητες βροχής και χιονιού μεταφέρονται οριζόντια (παράλληλα με την πλαγιά) από τον άνεμο, από την κορυφή του Παρνασσού προς χαμηλότερα υψόμετρα και την Αράχωβα.

Υπάρχει πολύπλοκο πλέγμα ανώτερων εξισώσεων Φυσικής που περιγράφουν το παραπάνω φαινόμενο που καλείται ¨Κατεβατός» στην Αράχωβα. Αυτά αναπτύσσουμε στο περιοχικό μοντέλο μας που τελεί υπό δοκιμή και σύντομα θα σας παρουσιάσουμε πιο ολοκληρωμένα.

Άρα λοιπόν συμπερασματικά το συγκεκριμένο μοτίβο «Κατεβατός» προκύπτει από ένα συνδυασμό συνοπτικής κλίμακας, ροής ανέμου μεσοκλίμακας και διαταραχών τοπικής κλίμακας που προκαλούνται από την απότομη ορεινή τοπογραφία και το συγκεκριμένο τοπίο της Αράχωβας (ορεινά περάσματα, φαράγγια, πλαγιές κ.λπ.). Τα κύρια χαρακτηριστικά που εντοπίζονται είναι τα εξής:

  • (I) Η κατακόρυφη μετατόπιση της ΒΑ ροής για την υπέρβαση του Παρνασσού έχει ως αποτέλεσμα την κατακόρυφη ταλάντωση της αέριας μάζας στην υπήνεμη πλευρά του βουνού λόγω άνωσης.
  • (II) Η δημιουργία κατακόρυφα διαδιδόμενων κυμάτων του βουνού είναι εμφανής πάνω από τις ΒΑ κορυφές του Παρνασσού και μέχρι την τροπόπαυση.
  • (III) Η αντανάκλαση της ενέργειας των κυμάτων προς την επιφάνεια λαμβάνει χώρα στο κρίσιμο επίπεδο που εμφανίζεται κατά μήκος της διεπαφής μεταξύ της ροής ΝΑ στο ανώτερο επίπεδο και του ΒΑ ανέμου με αποτέλεσμα τη δημιουργία του κατωφερικού ανέμου.
  • (IV) Αν και η βροχόπτωση εμφανίζεται κυρίως στην προσήνεμη πλαγιά, μια χιονοστιβάδα από συμπυκνώματα πάγου και σταγονίδια παγωμένης βροχής μεταφέρονται επίσης κατάντη από το ρεύμα «Κατεβατός», καταλήγοντας τελικά σε ένα επικίνδυνο συμβάν που συνδυάζει ισχυρό άνεμο, πολύ χαμηλές θερμοκρασίες και εν τέλει κάποιες φορές και χιονοπτώσεις.